Ta Gả Âm Hôn Cho Người Chết Ba Năm
Chương 8: Ngày Thứ Bốn Mươi Chín
Ta quỳ trong từ đường từ canh năm tới giờ tị, trước bốn cái bài vị, một cái trong đó khắc tên ta.
Quỳ lâu thì chân tê, tê rồi thì hết tê, hết tê rồi thì đau ở hông. Ta để cái đau đó ở chỗ của nó và làm việc của mình, là nghe.
Ta nghe tiếng rạp dựng ngoài tiền viện. Tiếng bát đĩa. Tiếng người quét sỏi. Tới gần giờ tị thì có tiếng ngựa, tiếng bánh xe, tiếng Trần Mậu chào khách, giọng tròn, hiền, giọng ban ngày.
Rồi ta nghe một tiếng khác. Tiếng gậy gỗ gõ xuống gạch. Gõ chậm, mỗi bước một tiếng.
Lão phu nhân ra khỏi chính viện.
Ba năm bà không ra khỏi chính viện. Hôm nay bà ra, có hai nha hoàn đỡ hai bên, tay phải chống cây gậy tử đàn.
Bà đi qua cửa từ đường, dừng lại đúng ba nhịp thở, mặt hướng về phía ta, tuy ta biết bà không nhìn thấy ta.
“Tân nương đâu.” Bà nói.
“Bẩm, tân nương đang trông linh.” Chu Kính đáp, từ ngoài cửa.
“Ngày giỗ đại công tử, khách ở Kim Lăng tới nghiệm hương nhà ta.” Bà nói. “Nhà làm hương thì hương phải do người trong nhà dâng. Nhị gia là chú, không phải vợ. Con dâu ta còn sống thì con dâu ta dâng hương.”
Cây gậy gõ xuống gạch một cái.
“Đưa tân nương ra đại đường. Đứng cạnh lò.”
Ta không thấy mặt Trần Mậu lúc đó. Nhưng ta biết trong đại đường có Tần đại đương gia của Thịnh Hương hành Kim Lăng, có ba bốn ông chủ hiệu trên hương phố, và có một người mặc áo xanh ngồi bàn bên uống trà, người mà lúc vào ta nghe Chu Kính gọi là thông phán đại nhân.
Có khách thì y không cản được lời mẹ y.
Đại đường kê hai bàn dài. Cửa lớn mở về hướng bắc, sáng ấy có gió bắc, gió đầu tháng chín, thổi vào nhẹ và đều.
Khách ngồi phía trên, đầu gió. Lão phu nhân ngồi tràng kỷ bên trái. Cái lò hương đặt trên một cái đôn gỗ giữa nhà, và cái ghế cạnh lò thì chỉ có một cái.
Trần Mậu ngồi vào cái ghế đó.
Y ngồi cuối gió, sát lò, đúng chỗ ta dạy y ngồi sáu ngày trước.
“Mẫu hương đâu.” Y nói.
Ta dâng lên bằng hai tay, một hộp gỗ nhỏ, trong hộp có chín viên hương màu nâu sẫm, mặt cắt hơi lượn, rìa có một đường gờ mảnh vì dao kéo bột theo.
Chín viên đó ta ép trong hương phòng, ngày thứ bốn mươi sáu, dưới mắt hai người làm đứng ngoài cửa.
Mười một vị của Nhất Tức Hương, đủ. Nhũ hương sao tới lần nổ thứ nhất, hụt một quãng ở hậu vị. Và ba phân mạn đà la hoa khô, nghiền mịn, rắc vào lớp giữa của bánh, lớp mà hơi than dưới lá vân mẫu chạm tới muộn nhất.
Chú Lư dặn không dùng quá ba phân một lần. Ta dùng đúng ba phân, chia cho chín viên, và trong chín viên thì hôm nay chỉ nung ba.
Trần Mậu tự vun tro. Tự vùi than. Tự để lỗ thông hơi bằng đầu tăm. Tự đặt lá vân mẫu.
Y làm gọn, tay y không run, và ta nhìn mấy ông chủ hiệu trên hương phố gật đầu với nhau. Người ngoài nhìn vào thì thấy một người chủ nhà biết việc.
Y đặt ba viên lên lá vân mẫu, rồi y ngồi xuống, quạt bằng ba ngón.
“Nhất Tức Hương.” Y nói với khách. “Ba năm nay Trần gia không giao được hàng, vì cha ta mất, anh ta mất, cháu ta mất. Hôm nay là giỗ ba năm cháu ta. Ta phục lại được mùi này để hôm nay đặt lên án nó.”
Nói câu đó y đứng lên, chắp tay hướng về từ đường, rồi ngồi xuống, quạt tiếp.
Ta đứng cạnh lò, tay chắp trước bụng, và ta đếm.
Hương nung được nửa khắc thì mùi lên. Trầm kỳ nam thì không cãi được, trầm kỳ nam sáu cân trong hộc nhà này là hàng thật. Mùi đi lên, tản ra, đi về phía khách theo gió.
Một khắc. Tần đại đương gia nhắm mắt, nghiêng đầu, hít ba hơi ngắn, nghỉ giữa hai hơi. Người này ngửi giỏi.
Một khắc rưỡi. Y quạt, và cái quạt của y lùa khói về đúng mũi y.
Hai khắc. Mắt y bắt đầu đổi.
Ta biết cái đổi đó. Ta thấy nó trên mặt một người đàn ông nằm trong tây viện bốn mươi chín đêm. Con ngươi to ra một chút. Mí trên sụp xuống nửa phần. Người vẫn ngồi thẳng, tay vẫn quạt, nhưng cái quạt chậm lại, và giữa hai nhịp quạt có một khoảng trống mà trước đó không có.
Tần đại đương gia mở mắt ra.
“Trần nhị gia.” Ông ta nói. “Nền đẹp. Trầm thật. Nhưng hậu vị hụt một quãng. Nhất Tức Hương lão gia gửi cho tệ hành năm Hoằng Đức thứ chín, cái đuôi mùi nó dài hơn cái này chừng hai phần.”
Trần Mậu quạt thêm một nhịp.
“Thiếu một bước.” Y nói. Giọng y chậm, hơi líu ở chữ cuối. “Ngâm nước sương hứng trên lá tùng. Bảy đêm. Lô sau sẽ đủ.”
“Nhị gia mới biết bước đó?”
“Mới.” Y nói. “Hỏi được đêm qua.”
Ta bước lên nửa bước, nghiêng người, chắp tay, và ta nói bằng giọng đàn bà trong nhà hỏi việc trong nhà, giọng nhỏ, đều, không có một chữ nào nặng.
“Bẩm nhị gia. Vị thứ mười hai là gì?”
Y quạt. Y không nhìn ta.
“Vị thứ mười hai.” Y nói. “Ngươi đáp đi. Ta hỏi ngươi ba năm rồi.”
Cả đại đường im.
Ta nghe gió bắc đi qua cửa lớn. Ta nghe một cái chén trà đặt xuống mặt bàn bên.
“Ngươi hỏi ai ba năm?” Ta nói.
“Tịch nhi.” Y nói.
“Tịch nhi ở đâu?”
“Tây viện.” Y nói. “Giường gian trong. Sau bình phong. Ba viên một đêm, sáu viên nếu nó bắt đầu giật chân.”
Có tiếng một cái ghế đẩy ra sau. Mấy ông chủ hiệu trên hương phố đứng lên. Tần đại đương gia không đứng lên. Ông ta ngồi im, tay đặt trên đầu gối, mắt nhìn Trần Mậu như nhìn một bánh hương vừa nứt ra làm đôi.
Lão phu nhân trên tràng kỷ không động. Chỉ có cây gậy trong tay bà nghiêng đi một chút.
Ta hỏi câu thứ ba. Ta hỏi chậm, vì đây là câu ta đợi bốn mươi chín ngày.
“Mười chín năm trước, ai nằm ở cái giường đó?”
Y ngừng quạt.
Mặt y trong một nhịp không phải mặt người bốn mươi mốt tuổi. Nó là mặt của một người đứng tuổi thấy lại một cái cửa cũ.
“Ca ca.” Y nói.
“Ca ca của ngươi làm gì mà phải nằm đó?”
“Ca ca không làm gì.” Y nói. “Ca ca là con trưởng. Ca ca ký tên. Cha dạy ca ca Nhất Tức trong lò, ba đêm, tháng chạp. Ta xách nước ngoài sân. Cha bảo ta ra ngoài, gió lùa vào lò thì hỏng than.”
Y đưa tay lên, quạt thêm một nhịp vào khói của chính mình.
“Nửa năm. Ta hỏi ca ca nửa năm. Ca ca cũng tắc ở vị thứ mười hai. Rồi ca ca hết.” Y nói. “Ta không định để ca ca hết. Ta chỉ không biết liều. Lão già ở tiệm hương phố Nam không bán cho ta vị thứ hai, ta phải mua ở chỗ khác, mua thứ không biết liều.”
“Còn ba năm trước, ngươi biết liều chưa?”
“Biết rồi.” Y nói. “Lần này ta mua ở đúng chỗ đó. Con lão già bán. Ba mươi cân. Ta có gửi cho nhà họ Đàm phố Đông mấy gói còn dán triện, gửi nhân lúc lão Đàm bệnh nặng. Lão Đàm chết thì quan phủ đi tìm cái triện. Tìm được cái triện thì không ai đi tìm cái lư.”
Cây gậy tử đàn trong tay lão phu nhân gõ xuống gạch một tiếng rất mạnh.
“Thông phán đại nhân.” Bà nói. “Ngài nghe rõ chưa.”
Người áo xanh ở bàn bên đặt chén trà xuống, đứng lên, bước ra giữa nhà. Sau lưng ông ta, hai người lính lệ từ ngoài hiên bước vào.
“Rõ.” Ông ta nói. “Nhưng lời người mê thì chỉ là một nửa. Còn nửa kia phải có người, có vật.”
Ngoài sân có tiếng.
Tiếng chân. Một chân, rồi cái gậy, rồi chân kia. Chậm. Rất chậm. Sỏi lạo xạo dưới thứ không nhấc lên được hết.
Tất cả trong đại đường quay ra cửa lớn.
Trong khung cửa mở về hướng bắc, đứng một người đàn ông cao gầy, tóc dài xoã xuống ngang lưng, áo trong màu trắng đã ngả vàng, hai tay vịn một cây gậy gỗ mà ta biết là cái chân ghế chàng bẻ ra từ cái ghế cạnh giường.
Chàng đi được ba bước vào trong nhà. Bước thứ tư thì chàng khuỵu xuống một bên, kịp chống gậy, không đổ.
Bốn mươi chín đêm trước ta gặp một người không nhấc nổi một ngón tay.
“Bà nội.” Chàng nói.
Lão phu nhân đứng lên khỏi tràng kỷ. Bà đứng lên một mình, không cần hai nha hoàn đỡ, tay bà vươn ra phía trước, tìm trong cái khoảng trắng đục mà ba năm nay bà nhìn mọi thứ qua đó.
“Lại đây.” Bà nói. “Lại cho bà nghe cái giọng đó lần nữa.”
Chàng đi tới. Bà sờ tới mặt chàng, sờ hai gò má hõm, sờ cái hàm, sờ cái vết lõm nhỏ ở đuôi mày bên trái, cái vết mà chàng bị năm bảy tuổi lúc leo lên hộc trầm.
Bà không khóc. Bà chỉ đứng đó, hai tay giữ lấy mặt đứa cháu bà đã đưa ra huyệt ba năm trước, và bà nói với cái nhà này, nói to hơn ta tưởng một bà già sáu mươi sáu tuổi có thể nói.
“Trần Mậu. Ngươi khoác áo tang cho ta hai lần.”
Y ngồi trên cái ghế cạnh lò, tay còn cầm cái quạt, mắt lờ đờ nhìn cái lò, và y không đáp. Người trong khói thì không nghe thấy người ngoài khói nói gì.
Thông phán cho dập lò, cho mở hết cửa, cho lính lệ đưa Trần Mậu ra hiên cho thoáng. Nửa canh giờ sau y tỉnh. Y tỉnh ra thì y không nhận một chữ nào.
Nhưng lúc đó thì không cần y nhận nữa.
Vì Chu Kính quỳ xuống trước.
Y quỳ xuống ngay giữa đại đường, rút trong tay áo ra một tập giấy bản gấp tư, dày, mép giấy đen vì mồ hôi tay.
Ba năm ghi tro. Mỗi đêm một dòng, ngày tháng, số thìa, phần lẻ. Nét ngang, nét móc, chữ người ít học. Hơn một nghìn dòng.
“Bẩm đại nhân, nhị gia bắt ghi.” Y nói, đầu không dám nhấc lên. “Bẩm, tiểu nhân chỉ ghi và bơm cháo. Tiểu nhân không giết ai.”
Người đếm tro ba năm không hiểu một việc. Cái tập giấy y giữ để chứng minh mình làm đúng việc, chính là thứ ghi lại hơn một nghìn đêm có người bị đốt hương trong phòng khoá.
Hỷ phục nữ Trung Hoa · thêu phượng vàng, chụp ảnh cưới
662.000đ
Xem chi tiết →Thông phán sai người lên tây viện. Họ mang về cái lư đồng chân thú, cái cân phân có lồng kính, cái ván sàn mục ta cạy lên, cái hũ sứ ba mươi sáu viên hương, và tấm bình phong bốn cánh vẽ tùng.
Họ cũng mang về ba cái bài vị gỗ mỏng và một cái thứ tư còn thơm mùi sơn tươi.
Đông Nhi được đưa ra từ nhà củi, mặt sưng một bên, tay trái không nhấc lên được. Cái bọc vải nó mang đêm thứ bốn mươi sáu thì đã tới chính viện đêm ấy rồi. Nó bị bắt đêm sau, lúc quay lại lần thứ hai, để hỏi lão phu nhân có lời gì đáp cho ta không.
Lão phu nhân có lời đáp. Bà đáp bằng cây gậy gõ xuống gạch trước cửa từ đường, sáng ngày thứ bốn mươi chín.
Trước khi lính lệ đưa Trần Mậu đi, chàng làm một việc.
Chàng bảo ta dẫn bà nội chàng lại chỗ cái đôn gỗ, chỗ cái lò đã dập. Chàng ngồi xuống sàn, vì chàng không đứng được lâu. Chàng cầm bàn tay khô của bà, đặt lên miệng lư, cho bà sờ lớp tro còn ấm.
Rồi chàng lấy kẹp đồng gạt tro ra, lấy cục than lên, đặt vào lòng bàn tay bà.
Bà bóp cục than trong tay, xoa xoa hai ngón, rồi bà đưa lên mũi.
Bà ngửi ba hơi ngắn, nghỉ giữa hai hơi.
“Than tùng.” Bà nói. “Hãm trong tro tùng. Mấy đêm?”
“Ba đêm.” Chàng nói. “Vị thứ mười hai không có trong hộp hương, bà nội. Nó nằm trong lò. Ông nội dạy con bằng tay, tháng chạp năm con mười bốn tuổi, dạy ba đêm, không nói một chữ.”
Bà đứng đó, cầm cục than, và lần đầu trong buổi sáng ấy bà khóc.
“Thằng Mậu hỏi cha ngươi nửa năm.” Bà nói. “Hỏi cả một cái miệng, mà không hỏi cái lò.”
Án xử tháng mười một năm đó.
Trần Mậu: mưu sát hai người trong họ, hạ độc ba người đàn bà, vu tội cho người ngoài dẫn tới một người chết, làm giả tang lễ, gian hàng tiến cung. Chu Kính: đồng phạm, có khai trước, tội giảm một bậc.
Cái án bán hương hại người của tiệm Tô Ký gỡ tháng chạp.
Ta đứng ngoài cổng lao phủ Vĩnh Châu sáng mùng bốn tháng chạp, trời có sương, và cha ta đi ra bằng hai chân, gầy, tóc bạc hết một bên, tay còn giữ cái bộ áo bông chú Lư gửi vào.
Ông nhìn ta một lúc lâu rồi ông nói câu đầu tiên.
“Con còn ngửi được không?”
“Còn.” Ta nói. “Con ngửi ra hết rồi, cha.”
Ba cái bài vị thiếp được hạ khỏi từ đường Trần gia. Trịnh thị, Lâm thị, Hoắc thị, mỗi người được đưa về họ nhà mẹ, lập mộ riêng, trả hồi môn, và Trần gia chịu toàn bộ phí cải táng. Trên bia không có chữ thiếp.
Cái bài vị thứ tư khắc tên ta thì chàng tự tay đem ra sân, tự tay chẻ, tự tay đốt trong cái chậu đồng trước bậc thềm tây viện.
Tây viện dỡ trong tháng ấy. Ván sàn, khung cửa sổ đóng đinh, cái giường, tấm bình phong, đem đốt hết. Trên cánh cửa gỗ có tám vạch son, thợ định cạo, ta bảo đừng cạo, cứ đốt cả cánh cửa.
Vì hai vạch cuối, ta không cần xoá nữa.
Một năm sau.
Tiệm Tô Ký mở lại ở chỗ cũ, phố Nam, hai gian, bảng gỗ mới, con triện cũ vẫn sứt một góc. Cha ta ngồi trong, sàng bột, mỗi ngày làm được nửa buổi thì phải nghỉ, vì ba năm lao phủ lấy của ông cái phổi. Ta ngồi ngoài, bán hàng, cắt bánh bằng dao mỏng, không dùng khuôn.
Đông Nhi ở với nhà ta. Tay trái nó lành, nhưng bưng nặng thì mỏi, cho nên ta cho nó việc dán nhãn và giữ tiền. Nó giữ tiền giỏi hơn ta.
Tháng chín, một buổi chiều có người vào tiệm.
Chàng vào một mình, không có gậy. Đi vẫn chậm, hơi lệch một bên, nhưng đi bằng hai chân mình. Trần gia bây giờ do lão phu nhân cầm tông pháp, chàng coi kho hương và hương phòng, và Nhất Tức Hương đã giao đủ cho Thịnh Hương hành hai lô.
Chàng đứng trước quầy, nhìn ta cắt nốt một bánh hương.
“Ta muốn đặt một thứ.” Chàng nói.
“Nhà ta có nền Tịnh Dạ, có hương an thần, có hương xông áo, có hương đuổi muỗi.” Ta nói. “Nhà ta không bán thiên tiên tử.”
“Ta biết.” Chàng nói. “Ta muốn một thứ hương chỉ để ngủ. Ngủ rồi tự tỉnh được.”
Ta lấy cái lư đất nung nhỏ của nhà ta đặt lên quầy, nhóm một viên trầm vụn, tùng tiết, một chút băng phiến, thứ ta đã trộn bốn mươi chín đêm trong một căn phòng đóng đinh.
Khói lên. Mảnh, trong, bay thẳng lên tới xà nhà.
Chàng đứng nhìn làn khói đó rất lâu.
“Hương này tên gì?”
“Chưa có tên.” Ta nói. “Người mua đặt tên.”
Chàng nghĩ một lúc. Ngoài cửa tiệm có tiếng xe than đi qua, tiếng Đông Nhi mặc cả với người bán giấy dầu.
“Mười một vị.” Chàng nói. “Không có vị thứ mười hai. Gọi nó là Thập Nhất.”
Ta lấy bút, viết ba chữ lên nhãn giấy dầu, dập con triện sứt góc lên bên phải, rồi đưa gói hương qua quầy cho chàng.
Ba năm chàng nằm trong khói người khác đốt.
Chiều nay chàng tự chọn một thứ mùi để ngủ, và tự mang nó về nhà.
HẾT.
